لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (pdf) مراجعه فرمایید.

بیواکولوژی پسیل زیتون در دو باغ زیتون طی سه سال متوالی و در شرایط آزمایشگاه مورد بررسی قرار گرفت. پسیل زیتون زمستان را به صورت حشره کامل بر روی درختان زیتون بسر می برد. از اواخر اسفند تا اوایل فروردین ماه، پسیلهای نر و ماده جفت گیری کرده، حشره ماده تخمهای خود را ابتدا در جوانه های جانبی موجود روی سرشاخه های زیتون، سپس داخل جوانه های انتهائی، و به دنبال آن در غنچه های گل بین کاسبرگ و گلبرگ قرار می دهد. پسیلهای ماده به طور متوسط 2.7± 51.4 عدد تخم می گذارند و دوره تخم ریزی آنها از اویل فروردین تا اوایل خرداد ماه می باشد. دوره پورگی پسیل از اواسط فروردین تا اواخر تیرماه است و پسیلهای کامل نسل بهاره از اواخر اردیبهشت تا اوایل خرداد ماه ظاهر می گردند، این حشره یک نسل در سال دارد و پسیلهای کامل نسل بهاره سرتاسر تابستان، پائیز و زمستان را روی درختان زیتون به حالت جفت گیری کرده به دیاپوز می روند. رجحان میزبانی این حشره از ارقام مختلف زیتون نشان داد که اختلاف معنی داری در سطح احتمال %1 وجود دارد و پسیل زیتون رقم روغنی را نسبت به سایر ارقام زیتون ترجیح می دهد. نسبت جنسی پسیلهای کامل نر به ماده در رودبار و جمال آباد در هر دو منطقه تقریبا 1.1:1 بود. پوره های این آفت توسط زنبورهایی از خانواده Pteromalidae و Encyrtidae پارازیته می شوند. شکارگرهای مختلفی از کفشدوزکها، بالتوریها، مگسهای سیرفیده و عنکبوتها نیز روی تخمها، پوره ها و حشرات کامل این حشره فعالیت می کنند. بعلاوه سرمای زمستان هم موجب مرگ و میر پسیلهای کامل زمستان گذران و کاهش جمعیت آنها می گردد.

تاثیر چند حشره کش روی حشرات کامل زمستان گذران پسیل زیتون Euphyllura olivina (Costa) که بیشترین فراوانی و پراکنش را در باغ های زیتون کشور دارد، و نیز خسارت کمی و کیفی هم بر روی محصول ایجاد می کند، با استفاده از روغن امولسیون شونده، آزینفوس متیل، آزینفوس متیل با روغن، اتریمفوس، اتریمفوس با روغن و شاهد در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در یک باغ زیتون واقع در لوشان استان گیلان طی سال های 1375 و 1376 مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج حاصله نشان داد که بین حشره کش های آزمایشی در سطح احتمال 1% اختلاف معنی داری وجود دارد. تلفات روغن 1 و 2% در روی پسیل زیتون زمستان گذران به ترتیب 58 و 43.2 درصد بود، که کمترین تاثیر را داشت. بیشترین تاثیر را سم اتریمفوس 1.5 در هزار و نیز مخلوط اتریمفوس 1.5 در هزار با روغن 1% نشان داد که میزان تلفات آنها در هر دو مورد 98.22 درصد محاسبه گردید. تاثیر آزینفوس متیل 1.5 در هزار تنها و مخلوط با روغن 1% رضایت بخش نبود. این بررسی نشان داد که مبارزه شیمیایی با پسیل زیتون زمستان گذران در باغ های آلوده (میانگین 1 حشره کامل در 1 ضربه) در اواخر اسفند ماه قبل از تخمریزی آفت با توجه به حفظ دشمنان طبیعی با استفاده از سم اتریمفوس 1.5 در هزار کاملا موفقیت آمیز است.

لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (pdf) مراجعه فرمایید.

یکی از راه کارهای مهم در سیستم مدیریت انبوهی آفات (IPM)، کنترل شیمیایی است. بررسی کنترل شیمیایی جمعیت زمستانگذران پسیل زیتون Euphyllura olivina Costa با تاکید بر استفاده از روغن های امولسیون شونده در منطقه طارم سفلی استان قزوین طی سالهای 1375، 1376 انجام گردید. تیمارهای روغن و لک 1 درصد و 2 درصد، آزینفوس متیل (گوزایتون) 2 در هزار، مخلوط آزینفوس متیل 2 در هزار با روغن 1 درصد، اثریمفوس (اکامت) 1.5 در هزار و مخلوط اتریمفوس 1.5 در هزار با روغن 1 درصد و شاهد در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی مورد مطالعه قرار گرفتند. نتایج بدست آمده نشان داد که کمترین آلودگی سرشاخه را روغن 2 درصد و بیشترین را آزینفوس متیل 1.5 در هزار داشت. کاربرد روغن ولک 2 درصد علیه جمعیت زمستانگذران پسیل زیتون در اسفند ماه و قبل از تخم ریزی آفت کاملا موفقیت آمیز بوده و می تواند جایگزین روش قبلی یعنی مبارزه شیمیایی در بهار، به محض مشاهده تارهای سفید مترشحه از پوره ها (دهه اول اردیبهشت ماه) گردد. ضمنا جایگزین نمودن کاربرد روغن های امولسیون شونده با سموم شیمیایی، اهداف اساسی IPM را که کاهش اثرات سو سموم بر روی محیط زیست، دشمنان طبیعی و رعایت مسایل اقتصادی می باشد، تامین می نماید.

استان خوزستان مهمترین رویشگاه پده (P. euphratica) در کشور محسوب می شود. طی سال های 90-1387، فون آفات پده و دشمنان طبیعی آنها در سه ایستگاه تعیین شده در رویشگاه های طبیعی این استان مطالعه شد. نمونه برداری از حشرات در طول فصول رویش گیاه میزبان به فاصله هر 15-30 روز یکبار و به روش های متداول مانند جمع آوری مستقیم از روی گیاه میزبان، به کارگیری تله اشنایدر، جمع آوری و بررسی شاخه های آلوده پده و پرورش مراحل نابالغ حشرات روی نهال های گلدانی انجام شد. نمونه های جمع آوری شده برای شناسایی یا تأیید نام علمی به مراجع صلاحیت دار داخلی و خارجی ارسال شد. در مجموع 23 گونه از بندپایان آفت متعلق به 5 راسته و 16 خانواده، همچنین 12 گونه بندپای شکارگر از 5 راسته و 7 خانواده به شرح ذیل جمع آوری و شناسایی شدند. در میان آفات معرفی شده، تعداد 11 گونه از نظر آلودگی و خسارت از اهمیت بیشتری برخوردار بوده که در بین آنها، 8 گونه به طور مشترک در سه رویشگاه مورد مطالعه وجود داشتند. تعدادی از این آفات با میزبانی پده برای اولین بار از استان خوزستان گزارش می شوند. Gypsonoma euphraticana Aims., Gypsonoma spp., Lithocolletis sp., Phyllocnistis sp., Cerura vinula L., Harpyia leucotera Stichel, Egeirotrioza intermedia Baeva, Egeirotrioza ceardi (Bergevin), Egeirotrioza sp., Syntomoza unicolor (Loginova & Parfentiev), Chaitophorus euphraticus Hodjat, Pachypappa sp., Salicicola kermanensis Lndgr., Diaspidiotus slavonicus (Green), Ceroplastes rusci (Linnaeus), Monosteira unicostata (Muls. & Rey), Apodiphus amygdali Germar, Tetranychus urticae Koch, Melanophyla picta Pall., Capnodis miliaris Klug, Microcerotermes buettikeri Chhotani & Bose, Microcerotermes diversus Silvestri, Anacanthotermes vagans (Hagen), Coccinella undecimpunctata L., Coccinella septempunctata L., Chilochorus bipustulatus L., Scymnus sp., Orius laticollis (Reuter), Anthocoris sp., Deraeocoris (Phaeocapsus) pilipes (Reuter), Deraeocoris sp., Chrysoperla carnea Steph., Anystis baccarum (Linn), Xysticus sp., Cheiranthium sp.